Hướng dẫn tạo lập và ký số XML mẫu 09/BH trên VNPT HMIS (5 bước chi tiết)

📅 Cập nhật: 10/2026  |  ✎ Tác giả: Blog Technology  |  ⏱ Thời gian đọc: khoảng 5 phút

Cách tạo lập và ký số XML mẫu 09/BH trên VNPT HMIS gồm 5 bước: ghi lại trường dữ liệu sai, sửa dữ liệu trên HMIS, tạo mẫu 09/BH tại chức năng /web_his/dongbobhyt_130, ký số XML rồi gửi file đã ký lên cổng BHYT. Bài viết này hướng dẫn chi tiết từng thao tác để thu hồi hoặc điều chỉnh hồ sơ BHYT, kèm ảnh minh họa đầy đủ theo tài liệu hướng dẫn VNPT HMIS.

Bài viết dành cho: cán bộ phòng CNTT, nhân viên giám định BHYT và kế toán viện phí tại cơ sở y tế đang dùng VNPT HMIS.

⚡ Tóm tắt nhanh

• Dùng khi nào: chủ động thu hồi hồ sơ hoặc điều chỉnh hồ sơ có lỗi do CSYT tự phát hiện.
• Chức năng: /web_his/dongbobhyt_130 (Menu Báo cáo > Đồng bộ BHYT 130.
• Quy trình: ghi lại trường sai → sửa dữ liệu trên HMIS → tạo mẫu 09/BH → ký số XML → gửi file đã ký lên cổng BHYT.
• Không áp dụng: hồ sơ do cổng trả về — vẫn tạo mẫu 09/BH ở cổng BHYT.

📑 Mục lục

• ■ Mẫu 09/BH trên VNPT HMIS là gì? Khi nào cần tạo?
• ■ I. Lưu ý trước khi tạo mẫu 09/BH
• ▸ Quy trình tổng quan (B1 – B5)
• ■ II. Hướng dẫn tạo lập và ký số XML mẫu 09/BH
• ▸ Bước 1: Ghi lại trường dữ liệu sai
• ▸ Bước 2: Sửa dữ liệu trên HIS
• ▸ Bước 3 + 4: Tạo lập và ký số mẫu 09/BH
• ▸ Bước 5: Gửi cổng BHYT
• ■ III. Một số chức năng khác: in PDF, tải lại file đã ký, xóa bản ghi
• ■ Những điểm dễ nhầm khi làm mẫu 09/BH
• ■ Câu hỏi thường gặp

Mẫu 09/BH trên VNPT HIS là gì? Khi nào cần tạo?

Mẫu 09/BH tạo trên VNPT HMIS là bản XML mẫu 09/BH được lập ngay trong phần mềm HMIS, dùng khi cơ sở y tế (CSYT) cần chủ động thu hồi hồ sơ hoặc điều chỉnh hồ sơ mà lỗi do CSYT tự phát hiện. Sau khi lập, XML được ký số rồi dùng để gửi cổng BHYT.

Giải thích nhanh thuật ngữ: HMIS là hệ thống thông tin bệnh viện; CSYT là cơ sở y tế; BHYT là bảo hiểm y tế; ký số XML là ký số lên file XML mẫu 09/BH trước khi gửi cổng.

So sánh: hồ sơ chủ động điều chỉnh và hồ sơ do cổng trả về

Tiêu chí	CSYT chủ động thu hồi / điều chỉnh	Hồ sơ do cổng BHYT trả về
Tạo mẫu 09/BH ở đâu?	Trên HMIS	Trên cổng BHYT
Việc làm trên HMIS	Sửa dữ liệu, tạo mẫu 09/BH, ký số XML	Chỉ sửa hồ sơ để khớp với cổng, không tạo mẫu 09/BH
Gửi cổng	Dùng file XML đã ký số	Làm theo quy trình trên cổng BHYT

I. LƯU Ý TRƯỚC KHI TẠO MẪU 09/BH

Mẫu 09/BH tạo lập ở HMIS chỉ phục vụ cho các trường hợp cần XML mẫu 09/BH để:

• Chủ động thu hồi hồ sơ.
• Điều chỉnh hồ sơ mà lỗi do CSYT tự phát hiện.

⚠ Hồ sơ do cổng trả về: các hồ sơ do cổng trả về tạo lập 09/BH ở cổng BHYT vẫn tiếp tục làm ở cổng BHYT. Ở HMIS chỉ thực hiện sửa hồ sơ để khớp với cổng chứ không tạo lập mẫu 09/BH cho hồ sơ đó ở HMIS.

⚠ GHI LẠI TRƯỜNG DỮ LIỆU VÀ GIÁ TRỊ BỊ SAI ĐÃ GỬI CỔNG BHYT.

QUY TRÌNH

Bước	Nội dung
B1	Thực hiện ghi lại thông tin về trường dữ liệu cùng với giá trị tương ứng đang bị sai sót.
B2	Truy cập vào hệ thống HMIS để tiến hành chỉnh sửa các trường dữ liệu bị sai về đúng thông tin chuẩn xác.
B3	Khởi tạo mẫu 09/BH (trong quá trình thực hiện, hệ thống sẽ yêu cầu nhập thông tin trường dữ liệu sai ở B1).
B4	Ký XML mẫu 09/BH đã lập.
B5	Dùng file XML đã ký gửi cổng BH.

II. HƯỚNG DẪN TẠO LẬP VÀ KÝ SỐ XML MẪU 09/BH TRÊN VNPT HMIS

Bước 1: Ghi lại trường dữ liệu sai

Thực hiện ghi lại thông tin về trường dữ liệu cùng với giá trị tương ứng đang bị sai sót.

Bước 2: Sửa dữ liệu trên HIS

Truy cập vào hệ thống HMIS để tiến hành chỉnh sửa các trường dữ liệu bị sai về đúng thông tin chuẩn xác.

Bước 3 + 4: Tạo lập mẫu 09/BH và ký số

Truy cập vào chức năng: /web_his/dongbobhyt_130

Menu: Báo cáo > Đồng bộ BHYT 130

Chọn các điều kiện lọc tương ứng để tìm kiếm hồ sơ cần tạo lập mẫu 09/BH, check chọn vào hồ sơ, chọn nút “Tạo mẫu 09/BH”.

Hình 1: Chức năng Gửi hồ sơ BHYT 4750 trên VNPT HMIS: lọc, chọn hồ sơ và bấm Tạo mẫu 09/BH

Khi đó hệ thống sẽ bật lên bảng làm việc để tạo mẫu 09/BH cho hồ sơ đó.

Hình 2: Bảng làm việc Tạo mẫu 09/BH hiện ra sau khi bấm nút Tạo mẫu 09/BH

Tại mục 1 (Thông tin biểu) và mục 2 (Hồ sơ XML1 gốc bị điều chỉnh): điền đầy đủ các thông tin cần thiết, sau đó nhấn Lưu để tiếp tục chỉnh sửa các dữ liệu XML 1, 2, 3 phía dưới.

Hình 3: Mục 1 Thông tin biểu và mục 2 Hồ sơ XML1 gốc bị điều chỉnh, bấm Lưu

Tại mục điều chỉnh XML 1: muốn điều chỉnh dữ liệu ở trường dữ liệu nào thì nhập thông tin sai (ghi ở B1) vào ô đó và nhập lý do điều chỉnh, sau đó bấm Lưu.

Hình 4: Mục điều chỉnh XML 1: nhập thông tin sai và lý do điều chỉnh rồi bấm Lưu

Tại mục điều chỉnh XML 2, 3: các trường dữ liệu sẽ nhập tại giao diện tương ứng với tài liệu kỹ thuật phía dưới, sau khi nhập trường dữ liệu xong bấm Lưu.

Hình 5: Giao diện điều chỉnh XML 2, 3 trên mẫu 09/BH

Hình 6: Tài liệu kỹ thuật tương ứng các trường dữ liệu XML 2, 3

Sau khi tạo lập xong, ở lưới thông tin mẫu 09/BH sẽ có dòng thông tin của bệnh nhân đó, chọn vào dòng thông tin đó, bấm Ký số XML mẫu 09/BH để thực hiện ký số.

Hình 7: Lưới thông tin mẫu 09/BH và nút Ký số XML mẫu 09/BH

Sau khi ký thành công, hệ thống sẽ tải xuống file XML đã ký số, dùng file này để gửi cổng BH.

Hình 8: Ký số XML mẫu 09/BH thành công trên VNPT HMIS và tải xuống file XML đã ký

Bước 5: Gửi cổng BHYT

Cách 1: dùng file XML để gửi cổng BH. Chi tiết xem hướng dẫn của BHYT.

Hình 9: Gửi file XML mẫu 09/BH đã ký số lên cổng BHYT

Cách 2: gửi dữ liệu lên cổng trực tiếp từ phần mềm HMIS: đang phát triển, sau khi hoàn thành sẽ thông báo sau.

III. MỘT SỐ CHỨC NĂNG KHÁC: IN PDF, TẢI LẠI FILE ĐÃ KÝ, XÓA BẢN GHI

1. Chọn xuất báo cáo để in PDF mẫu 09/BH

Hình 10: Nút Xuất báo cáo trên màn hình Mẫu 09/BH

Hình 11: Bản in PDF mẫu 09/BH sau khi xuất báo cáo

2. Tải lại file đã ký số

Trường hợp tệp đã có trạng thái “Đã ký”, nhấn vào nút Ký số XML 09/BH sẽ cho phép tải lại tệp XML đã ký đó.

Hình 12: Tải lại file XML đã ký khi trạng thái là Đã ký

3. Xóa bản ghi trên mẫu 09/BH

Muốn xóa một bản ghi, người dùng chọn dòng tương ứng rồi nhấn “Xóa”.

⚠ Lưu ý: nếu hồ sơ đã được ký số, cần thực hiện “Hủy ký số” trước mới có thể tiến hành xóa.

Hình 13: Hủy ký số XML 09/BH và nút Xóa bản ghi

Những điểm dễ nhầm khi làm mẫu 09/BH

• Tạo nhầm trên HMIS cho hồ sơ cổng trả về: hồ sơ này vẫn tạo mẫu 09/BH ở cổng BHYT; trên HMIS chỉ sửa cho khớp.
• Quên ghi giá trị sai ở Bước 1: hệ thống yêu cầu nhập thông tin trường dữ liệu sai khi tạo mẫu, nên cần ghi lại trước khi sửa.
• Xóa bản ghi đã ký số: phải Hủy ký số trước, sau đó mới xóa được.
• Cần lấy lại file đã ký: không phải ký lại, chỉ cần bấm Ký số XML 09/BH ở dòng có trạng thái “Đã ký” để tải lại.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

❓ Mẫu 09/BH tạo trên VNPT HMIS dùng để làm gì?

Mẫu 09/BH tạo lập ở HMIS chỉ phục vụ các trường hợp cần XML mẫu 09/BH để chủ động thu hồi hồ sơ hoặc điều chỉnh hồ sơ mà lỗi do cơ sở y tế tự phát hiện.

❓ Tạo mẫu 09/BH ở chức năng nào trên VNPT HMIS?

Truy cập chức năng /web_his/dongbobhyt_130, theo menu Báo cáo > Đồng bộ BHYT 130, chọn hồ sơ cần tạo rồi bấm nút Tạo mẫu 09/BH.

❓ Hồ sơ do cổng BHYT trả về có tạo mẫu 09/BH trên HMIS được không?

Không. Hồ sơ do cổng trả về vẫn tạo lập mẫu 09/BH ở cổng BHYT. Trên HMIS chỉ sửa hồ sơ để khớp với cổng, không tạo mẫu 09/BH cho hồ sơ đó.

❓ Làm sao tải lại file XML mẫu 09/BH đã ký số?

Khi tệp có trạng thái Đã ký, nhấn vào nút Ký số XML 09/BH sẽ cho phép tải lại tệp XML đã ký.

❓ Xóa bản ghi mẫu 09/BH đã ký số như thế nào?

Chọn dòng tương ứng rồi nhấn Xóa. Nếu hồ sơ đã được ký số, cần Hủy ký số trước mới xóa được.

❓ Có gửi mẫu 09/BH lên cổng trực tiếp từ HMIS được không?

Theo tài liệu hướng dẫn, cách gửi dữ liệu lên cổng trực tiếp từ phần mềm HMIS đang phát triển, sẽ thông báo sau khi hoàn thành. Hiện dùng file XML đã ký để gửi cổng BHYT.

💡 Gặp lỗi khi tạo hoặc ký số mẫu 09/BH? Hãy để lại bình luận bên dưới để cùng trao đổi.